ALLES IN BALANS

ZEE 3262Van banden, remblokjes, ketting en tandwielen weet je dat ze op hun donder krijgen en daarom van tijd tot tijd wat aandacht verdienen. Eenzelfde aandacht krijgt het motorblok, maar de vering, die toch de grootste klappen opvangt, wordt simpelweg vergeten.
Dat ligt deels aan de motorrijder zelf, maar ook omdat de meeste motorzaken niet de uitrusting en expertise hebben om meer aan de vering te doen dan het vervangen van de voorvorkkeerringen en de vorkolie. Wil je de vering tiptop hebben, dan moet je eens in de zoveel tijd naar een specialist. Een van de specialisten op dit gebied is HK Suspension in Tiel, waarbij HK staat voor Edgar Hendrikx (40) en Jos van Keulen (49).
Beiden zijn begonnen bij WP Import Benelux en zijn uiteindelijk in 2005, op 1 april nota bene, voor zichzelf begonnen. Edgar houdt zich bezig met de in- en verkoop en de administratie, waarbij hij geholpen wordt door Heidi van Doorn.
Jos richt zich puur op de werkplaats en techniek, waarin hij wordt bijgestaan door Noud Aerts en Harry Siebelink.
Een klein, degelijk bedrijfje dat is gegroeid als kool, maar die groei betekent wel dat er uitgeweken moest worden naar een groter pand, een flinke investering die naast alle investeringen kwam die noodzakelijk zijn om aan de groeiende vraag te kunnen voldoen. ‘We zijn er nog lang niet.
De afgelopen jaren hebben we veel geïnvesteerd, het laatste jaar helemaal met het nieuwe pand en nu moeten we er ook wat aan gaan verdienen.’ Het klinkt goed doordacht voor de lange termijn, een zeldzaamheid tegenwoordig.

BAGGER...

Je neigt er al snel naar te denken dat HK Suspension zich voornamelijk bezighoudt met de racerij, want dat is waar vering nog de meeste aandacht krijgt.
Ontegenzeggelijk vormt de racerij een groot deel van de bedrijfsbezigheden, maar ook het straatgebeuren heeft de aandacht, want juist daar valt nog heel veel zendingswerk te verrichten, omdat zoals gezegd, bij straatmotoren de vering nogal eens vergeten wordt.
Om de boel echt goed te kunnen onderhouden moet alles helemaal uit elkaar gehaald worden en dat gebeurt met grote precisie en vakmanschap bij HK Suspension.
Terwijl Jos rustig, zwijgzaam en geconcentreerd aan de werkbank staat naast de twee andere technici, neemt Edgar plaats tegenover me.
Hoewel de telefoon constant voor onderbrekingen zorgt, gaat hij na ieder snel, maar correct afgehandeld telefoontje zonder moeite door met zijn verhaal, zonder na te denken waar hij ook alweer gebleven was. Superdruk, maar niet gestresst en uitzonderlijk bij de les, deze vriendelijke Tielenaar.
 
ZEE 3157Natuurlijk is het zijn broodwinning en vanzelfsprekend spreekt hij daarom uitvoerig over de noodzakelijkheid en het nut van veringsonderhoud, maar je merkt aan het fanatisme van zijn woorden, z’n hele houding, dat Edgar voor de volle honderd procent achter zijn verhaal staat, iets wat je bij een gemiddeld verkooppraatje vaak al snel doorprikt. In zijn woorden klinkt oprecht ongeloof als hij vertelt: ‘Het meest onderschatte aan vering is het onderhoud.
Het is echt niet normaal, zoveel bagger als er vaak in zit. Water, roest en verouderde olie die zijn smerende en dempende werking allang heeft verloren.
En dan kan er bijvoorbeeld nog vuil tussen een klepje komen te zitten dat daardoor open blijft staan, daarmee de dempende werking nog verder tenietdoend. Een voorvork hoort bij iedere grote beurt voorzien te worden van nieuwe olie, maar dat gebeurt niet bij veel dealers.
En als het al gebeurt wordt alleen de olie afgetapt, waarna de nieuwe olie erin gegooid wordt. Het zou al schelen als de boel in ieder geval even doorgespoeld zou worden.’
Eigenlijk moet de olie ieder jaar ververst worden en daarnaast moet de boel zo af en toe gecontroleerd worden op slijtage, zeg zo om de 20.000 kilometer.
Lekke keerringen komen het meest voor, door uitdroging en vuil beschadigd het glijvlak met de binnenpoot, waardoor de olie naar buiten komt.
Zo’n vette voorvork herken je meteen. Maar er zijn meer zaken die aan slijtage onderhevig zijn.
Edgar somt op: ‘De geleidingsbussen zijn vaak aan vervanging toe en ook de zuigerveer, vuilschraper en het bumprubber (aanslagrubber) zijn op een gegeven moment echt op.’ En dat geldt niet alleen voor de voorvork, hetzelfde geldt voor de achterschokdemper.
Dit onderdeel wordt vaak gezien als een wegwerpproduct, vooral door de motorfabrikanten. ‘De meeste mogen zelfs niet eens open, maar het kan soms wel. Ik denk dat we aan negen van de tien schokdempers onderhoud kunnen plegen. Je moet bij schokdempers rekenen dat ze om de 25.000 tot 40.000 km uit elkaar moeten voor nieuwe olie en een grondige controle van de onderdelen.’
SCHOKDEMPER SHOPPEN
ZEE 3209Een rondje door de zaak geeft een behoorlijke indruk van het bedrijfje.
Geen enkel spoortje van designmeubelen, architectonisch verantwoorde ruimten, speelse hoekjes, nauwelijks ruimteverslindende displays en meer van dat soort werk, wat het voor het oog van de klanten aantrekkelijk moet maken. Logisch ook, omdat veel werk gewoon opgestuurd wordt en de klanten die langskomen, komen voor een revisie of aanpassing en niet om met een bakje koffie in de hand eens even lekker te gaan ‘schokdemper shoppen’ of ‘voorvork kijken’.
Het pand is vooral erg functioneel ingericht met een ruime en goed geoutilleerde werkplaats, voorzien van talloze stellingen vol onderdelen, variërend van veren tot vorkpoten, complete voorvorken en schokbrekers, stuurdempers, remblokken et cetera.
Ernaast een kantoortje en een kleine kantine. In de ontvangst- annex expeditiehal staan wat motoren van klanten, een brug en een grote inpaktafel, want de meeste veerelementen wordt opgestuurd, aangepast of gerepareerd en retour gezonden.
De bovenverdieping herbergt nog een flink magazijn met veel nieuwe, maar ook veel tweedehands onderdelen. Dat ligt allemaal op voorraad om ook wat oudere voorvorken en schokdempers te kunnen reviseren. Ook banden liggen in grote stapels te wachten op verzending. ‘Toen we bij WP zaten hebben we Pirelli opgezet in Nederland, dat hebben we hier doorgezet. We zijn nu grossier in Pirelli en Metzeler.’
Wat er niet is, kan zelf gemaakt worden.
In de ‘vuilwerk’ hoek wordt gedraaid, geboord en geslepen. Ernaast staat een vacuümapparaat. ‘Da’s dure apparatuur, maar het scheelt tijd omdat je niet hoeft te ontluchten en het is zoveel beter’, legt Edgar uit. ‘Ontluchten hoeft niet, omdat de schokbreker wordt bijgevuld met olie in een vacuümkamer, er is daar dus simpelweg geen lucht aanwezig.’
We lopen nog even tussen de stellingen door, vol met onderdelen. Bijna alle merken zijn goed vertegenwoordigd; Showa, Kayaba, Wilbers, Öhlins, Sachs, alle OEM-merken (merken waarmee motoren af fabriek worden voorzien, TD).
Op een plank liggen diverse binnenpoten. Normaal kun je die alleen maar geheel compleet bij de fabrikant bestellen, maar in Tiel is het mogelijk echt alleen maar de binnenpoot aan te schaffen. Draai je de ashouder met remklauwbevestiging gewoon van de oude poot af en dat zet je over op de nieuwe. Scheelt nogal in kosten voor overbodige onderdelen. Ellenlange rijen met veren komen we tegen, zowel voor schokdempers als voor voorvorken en natuurlijk ieder ander onderdeeltje van genoemde veerelementen.
We stoppen even bij een draaibaar kastje met kleine bakjes. Niet bijster groot van stuk, het kastje. In de bakjes liggen ronde flinterdunne metalen schijfjes. ‘Dit is de duurste kast’, krijg ik te horen. ‘Het zijn shims, de metalen plaatjes die voor de demping zorgen. Taai spul, je kunt ze dubbel vouwen zonder dat ze breken.’ De shims sluiten de dempingskanalen af waardoor de olie loopt. Komt er druk op te staan, dan buigen ze iets, waardoor de olie er langs kan stromen.
Ze hebben elk hun eigen waarde en karakteristiek, wat wil zeggen dat je door een combinatie van plaatjes kunt bepalen hoe ver de opening open komt te staan om de olie door te laten. Denk maar eens aan een fietspomp.
Nauwelijks weerstand als je het ding gewoon indrukt, maar probeer hetzelfde als je een vinger voor het gat houdt en slechts een klein beetje lucht laat ontsnappen, dan voel je een flinke weerstand bij het indrukken. Dat is nou demping die ervoor zorgt dat een snelle beweging wordt afgeremd.
Maar goed, duur spul dus die plaatjes, variërend van 1 euro tot 2,50 per stuk en er liggen er honderden, zo niet duizenden in de bakjes.
ZEE_3220METEN IS WETEN
HK Suspension is importeur van Wilbers-, Öhlins-, Marzocchi- en Eibach-veren en branchegerelateerde zaken - want onafgeveerde producten- als PFC (Performance Friction) remblokken en WRP (Works Racing Parts) remschijven.
‘Fast movers’ ofwel spul dat goed verkoopt zijn verlagingskits of delen daarvan, zoals compactere ogen, plattere veerschotels of andere linkhevels. Ook veren (vaak progressief) vliegen de deur uit, zowel voor de voorvork als voor de schokdempers. Sowieso doen complete schokdempers het ook erg goed, vooral in de cross, maar meestal gaat het dan toch wel om maatwerk. ‘Met Wilbers en Öhlins leveren we ook maatwerk, vering die geheel is samengesteld naar wens van de klant.
Daarbij is echt alles mogelijk. Het is ook onze kracht, want maatwerk kost over het algemeen bij ons niet meer dan een origineel veerelement.’
En denk niet dat het bij demontage, schoonmaken, reviseren, desgewenst samenstellen en monteren blijft in de werkplaats.
Er wordt ook volop getest op de aanwezige testbanken. Zo wordt de veerdruk in Newtonmeter gemeten in een soort van pers en een ander apparaat meet de demping.
Op die manier kan nauwkeurig in de computer een diagram worden gemaakt met de exacte karakteristieken van een veerelement.
Overigens worden overal gegevens van bijgehouden, dus als je bijvoorbeeld jouw voorvork hebt laten aanpassen, dan weten ze bij HK Suspension precies wat er allemaal in zit. Mocht je problemen hebben, dan kan aan de hand van die gegevens razendsnel een diagnose worden gesteld met een plan van aanpak.
Ongeveer tachtig procent van wat er allemaal binnenkomt en weggaat gebeurt via motorzaken, de rest is particulier.
Als particulier kun je op afspraak terecht en het is dan zelfs mogelijk om ter plekke zelf de vering onder je motor vandaan te halen op de beschikbare brug. Als we vragen of er nou een bepaald type motorfiets echt uitspringt als het gaat om aanpassingen aan vering en demping wordt een aardig rijtje opgenoemd.
‘Een Yamaha XJ900 destijds, maar ook een Suzuki SV650 is een motorfiets die we veelvuldig onder handen hebben genomen.
Ieder jaar komen er wel een aantal van die modellen bij die we veel krijgen. Het zijn meestal motoren uit het goedkopere segment.’
De grootste klantengroep zit juist in een hoger segment. Het zijn de BMW GS-rijders die vaak behoefte hebben aan een upgrade. ‘Over het algemeen maken de GS-rijders veel kilometers en de standaardvering blijkt simpelweg niet goed genoeg.
Ondanks de optionele ESA (Electronic Suspension Adjustment) die sommigen op hun machine hebben, is het goed mogelijk veer en demping aan te passen aan de wensen van de rijder.
Eenmaal voorzien van aangepaste vering zijn ze een week laaiend enthousiast, daarna hoor je ze niet meer. Nou ja, tot ze weer op een standaard GS stappen. Het is ook gewoon de ervaring van rijders die maakt of ze problemen met de vering hebben.’
HOOI
ZEE 3152Hoewel het jonge bedrijf zich al behoorlijk solide heeft weten te vestigen in hun marktsegment en er net flinke investeringen zijn gedaan, blijven er nog wel wensen voor de toekomst.
‘We willen graag ons assortiment nog verder uitbreiden en een betrouwbare partner worden op wegliggingsgebied’, klinkt het commercieel verantwoord. ‘Waar het uiteindelijk op neerkomt, is dat we met HK Suspension uiteindelijk zoveel neer willen kunnen zetten, dat we aan alle vraag en verplichtingen kunnen voldoen.
We hebben hier nog de mogelijkheid tot uitbreiding, dus uiteindelijk moet dat ook wel goedkomen.’ Een gezonde bedrijfsfilosofie, want als je meteen alle hooi op je voorvork laadt, dan zak je al snel door je veren.
Bron: MOTOR Magazine